Per 1 januari 2026 is de nieuwe Energiewet in werking getreden. Deze wet markeert een fundamentele herziening van de regels rondom elektriciteit en gas en heeft directe gevolgen voor bedrijven, bedrijventerreinen en projectontwikkelaars. Wij volgen deze ontwikkelingen op de voet en delen in dit kennisartikel wat verandert, waarom deze wet er is en welke voordelen er zijn om op in te spelen.
Waarom een nieuwe Energiewet?
De nieuwe Energiewet vervangt de Elektriciteitswet (1998) en de Gaswet (2000) en bundelt alle regels voor elektriciteit en gas in één wettelijk kader. De aanleiding hiervoor is dat het energiesysteem de afgelopen twintig jaar fundamenteel is veranderd. Decentrale opwek via zon en wind, de elektrificatie van warmte en mobiliteit, energieopslag en de groeiende problematiek van netcongestie vragen om andere spelregels zodat er ruimte ontstaat voor een veerkrachtig energiesysteem.
De Energiewet is de Nederlandse vertaling van onder meer het Clean Energy Package (CEP) en de Renewable Energy Directive III (RED III). Deze EU-regelgeving geeft burgers en bedrijven het recht om actief deel te nemen aan de energiemarkt, energie te delen en lokaal op te slaan en stelt ambitieuze doelen voor het aandeel hernieuwbare energie. Voor gebouwen betekent dit dat in 2030 minimaal 49% van het energiegebruik hernieuwbaar moet zijn. De nieuwe Energiewet creëert het juridische fundament om deze transitie mogelijk te maken.
Wat verandert er ten opzichte van de oude wetgeving?
De kern van de verandering is de verschuiving van een centraal en aanbod gestuurd energiesysteem naar een flexibel en decentraal systeem. Waar bedrijven en particulieren voorheen voornamelijk afnemer waren, worden zij nu actieve deelnemers; producent, verbruiker én flexibiliteitsaanbieder.
Belangrijke wijzigingen zijn:
- Actieve eindgebruikers: bedrijven (en particulieren) krijgen recht op dynamische energiecontracten en kunnen deelnemen aan flexibiliteitsmarkten.
- Energie delen: voor het eerst wordt het wettelijk toegestaan om opgewekte elektriciteit te delen met andere partijen, bijvoorbeeld binnen een bedrijventerrein, VvE of energiecoöperatie.
- Energiegemeenschappen: collectieve initiatieven krijgen een duidelijke wettelijke basis, met ruimte voor gezamenlijke opwek, opslag en verbruik.
- Digitalisering en interoperabiliteit: installaties moeten kunnen communiceren via open protocollen. Slimme meters en energiemanagementsystemen waren optioneel en worden nu een randvoorwaarde om deel te nemen aan de energiemarkt(en).
- Nieuwe rol van netbeheerders: zij worden ‘systeembeheerders’ en richten zich nadrukkelijker op congestiemanagement, flexibiliteit en transparantie over netcapaciteit.
- Lokale flexibiliteitsmarkten: installaties zoals batterijen, warmtepompen en laadinfrastructuur kunnen via aggregators worden ingezet om het net te ontlasten.
Wat heeft dit voor gevolgen voor jouw bedrijf of project?
Voor bedrijven en ontwikkelaars betekent de nieuwe Energiewet dat energie een strategisch thema wordt in plaats van een randvoorwaarde. De (juiste) netaansluiting of contractcapaciteit is namelijk niet langer vanzelfsprekend en kan projecten vertragen of beperken. De Energiewet creëert ruimte voor decentrale energieoplossingen die de haalbaarheid van projecten vergroten en bovendien bijdragen aan een flexibel en veerkrachtig energiesysteem
Op bedrijventerreinen en in vastgoedprojecten wordt het aantrekkelijker om te werken met:
- Lokale energiehubs met gezamenlijke opwek, opslag en slimme verdeling van energie;
- Collectieve warmte- en koude systemen in combinatie met elektrische oplossingen;
- Flexibele installaties die inspelen op dynamische prijzen en netcondities;
- Energiedelen tussen gebruikers, waardoor duurzame opwek beter wordt benut.
Dit vraagt wel om een andere manier van ontwerpen en exploiteren. De installaties die worden geïnstalleerd moeten toekomstbestendig zijn, digitaal aanstuurbaar en veilig geïntegreerd. Ook documentatie, monitoring en cybersecurity spelen een grotere rol. Voor projectontwikkelaars en vastgoedeigenaren kan dit bovendien invloed hebben op waardering, verhuurbaarheid en compliance met toekomstige Europese eisen zoals de Smart Readiness Indicator (SRI).
De rol van Four Energy
Als exploitant van warmte- en energiesystemen bevindt Four Energy zich precies op het snijvlak van techniek, regelgeving en exploitatie. Wij zijn volledig op de hoogte van de nieuwe Energiewet en begrijpen hoe de voordelen ervan slim kunnen worden toegepast in toekomstbestendige energiesystemen.
Wij helpen bedrijven, bedrijventerreinen en ontwikkelaars met:
- het ontwerpen en exploiteren van slimme warmte- en energiesystemen;
- het inzetten van collectieve oplossingen;
- het integreren van flexibiliteit om problemen door netcongestie te verminderen of op te lossen;
- het toepassen en beheren van interoperabele, digitale installaties;
De nieuwe Energiewet is geen belemmering, maar een kans. Four Energy staat klaar om als kennispartner en exploitant op te treden, zodat jouw project voldoet aan de wetgeving, rendabel is en toekomstbestendig is.
Wij maken graag kennis om te bekijken op welke voordelen jouw bedrijf of project kan inspelen. Neem contact met ons op!